TRỞ LẠI KHỞI NGUỒN
LTS: Nhân kỷ niệm 79 năm ngày TBLS và 6 năm ngày thành lập Hội HTGĐLS TP HCM ( nay là Hội HTGĐLS & TB TP HCM ), Ban LLTT Sư đoàn 5 phối hợp với Hội cùng BCH Sư đoàn 5 đã đi thăm, tặng quà các gia đình liệt sĩ và thương binh.
Ba đoàn công tác do các Trung tướng : Lưu Phước Lượng, Lê Thái Bê và Từ Ngọc Lương dẫn đầu.
Trân trọng giới thiệu bài viết của phóng viên LKQG tham gia đoàn.
Tháng Bảy, chúng tôi trở lại vùng đất khởi nguồn của một đời người lính. Chuyến đi không chỉ là hành trình về địa danh, mà còn là cuộc trở về với ký ức, với đồng đội và với những nghĩa tình chưa bao giờ phai nhạt trong trái tim của Trung tướng Lưu Phước Lượng.
Người đàn ông đã đi qua chiến tranh, qua những cương vị chỉ huy cao nhất, hôm nay vẫn mang dáng vẻ bồn chồn của một chàng trai năm nào. Mỗi khúc đường, mỗi dòng sông, mỗi mái nhà đều đánh thức trong ông những ký ức tưởng như đã ngủ yên.
Năm 1965, khi chưa đầy 18 tuổi, cậu học trò họ Lưu quê Bình Dương thơ mộng khoác ba lô vào rừng theo cha và các anh, các chị làm cách mạng. Từ một thư sinh tuổi mười bảy, ông trưởng thành trong khói lửa chiến tranh, đi qua biết bao trận đánh, để rồi nhiều năm sau trở thành một vị tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Đối với ông, mọi vinh quang đều bắt đầu từ vùng đất – nơi khởi nguồn đã nuôi dưỡng mình nên người.
Trở lại nơi khởi nguồn cũng là để tri ân đất và người. Xe đi qua Quốc lộ 13, Chánh Lưu, Thanh An, Dầu Tiếng; gặp lại dòng Sài Gòn hiền hòa, sông Thị Tính lặng lẽ và vùng Tam giác sắt năm xưa – nơi từng là chiến trường khốc liệt, nơi biết bao người đã gửi lại tuổi xuân cho Tổ quốc.
Trong chuyến trở về, Trung tướng Lưu Phước Lượng dành phần lớn thời gian đến thăm các gia đình liệt sĩ vừa hy sinh thuộc Sư đoàn 5, nơi ông đã từng làm Chính ủy . Ông tự tay thắp nén hương, ân cần hỏi thăm từng người thân, như một lời hứa với đồng đội rằng họ sẽ không bao giờ bị lãng quên.
Tại xã Thanh An cũ, nay là xã Long Hòa, quê hương liệt sĩ Hồng Chí Tài, ông không cầm được nước mắt. Chí Tài hy sinh khi chưa tròn 18 tuổi trong một buổi diễn tập. Cha mẹ của Tài khi ấy vẫn còn rất trẻ, ở cái tuổi mà con cháu của Trung tướng hôm nay đang lớn lên trong hòa bình. Họ đã hiến dâng cho đất nước người con trai út, để đổi lấy sự bình yên cho bao thế hệ.
Đứng trước bàn thờ người lính trẻ, ông lặng người thật lâu. Nén hương trên tay run nhẹ. Có những mất mát mà hơn nửa thế kỷ trôi qua vẫn chưa thể nguôi ngoai.
Đến xã Dầu Tiếng, quê hương liệt sĩ Trương Văn Tiến, vị tướng già lại nghẹn lòng. Ông ân cần an ủi gia đình, trao phần quà nhỏ và thắp nén hương tưởng nhớ người đồng đội – thế hệ con cháu đã mãi mãi đi xa. Nước mắt ông lặng lẽ rơi.
Trung tướng Lưu Phước Lượng thầm nghĩ, nỗi đau của những người mẹ liệt sĩ ở đâu cũng giống nhau. Sau bao năm tháng, vẫn còn đó câu hỏi day dứt mà chẳng ai có thể trả lời: “ Các chú về, còn con tôi đâu ?”; “Các bạn của con đều trở về, còn con tôi đi đâu?” Câu hỏi ấy như xé lòng những người còn sống, nhắc họ rằng hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng biết bao sinh mệnh.
Rời nhà các liệt sĩ, Trung tướng và đoàn công tác đến thăm thương binh Phạm Quốc Sử, người đồng đội từng chiến đấu cùng đơn vị Quân đoàn 4 . Sinh năm 1947, quê Hải Phòng, năm 1969, ông Sử nhập ngũ vào Sư đoàn 9, sau đó trở thành cán bộ đại đội của Trung đoàn 2. Một vết thương chiến tranh đã khiến ông không còn biết đường trở về quê hương. Chính một cô gái Nam Bộ đã cưu mang, chăm sóc rồi nên duyên vợ chồng. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, mảnh đất phương Nam trở thành quê hương thứ hai của người lính đất Bắc.
Hôm nay, thương binh Phạm Quốc Sử không còn đủ sức khỏe để tự đi lại, phải gắn bó với chiếc xe lăn. Ông cũng chưa một lần trở về quê cũ. Vợ, các con và những người thân vẫn lặng lẽ chăm sóc ông bằng tất cả nghĩa tình. Người vợ kể rằng, có nhiều chuyện chồng bà có thể quên vì tuổi già và bệnh tật, nhưng riêng ngày 13 tháng 3 âm lịch hằng năm thì ông chưa bao giờ quên. Đó là ngày giỗ đồng đội. Đến ngày ấy, trước mâm cơm cúng đơn sơ, người thương binh già lại khóc như một đứa trẻ. Ông nhớ những người đã cùng mình vào sinh ra tử, những người từng sát cánh trong chiến hào nhưng mãi mãi không trở về. Chiến tranh đã lùi xa, nhưng trong trái tim người lính, đồng đội vẫn còn nguyên vẹn như ngày nào.
Chiều muộn, chúng tôi rời vùng Tam giác sắt năm xưa để trở về thành phố. Qua ô cửa xe, những cánh rừng xanh đang hồi sinh sau chiến tranh lùi dần phía sau. Mắt tôi nhòe đi. Không phải vì cơn mưa rừng tháng Bảy.
Mà bởi những câu chuyện vừa nghe, những giọt nước mắt vừa chứng kiến và nghĩa tình sâu nặng của một vị tướng trở về nơi khởi đầu cuộc đời binh nghiệp. Nơi ấy đã làm nên Trung tướng – AHLLVT Lưu Phước Lượng của hôm nay; cũng là nơi nhắc nhở mỗi chúng ta rằng, giữa những đổi thay của cuộc sống, lòng biết ơn với đất, với người và với những đồng đội đã ngã xuống luôn là cội nguồn của mọi giá trị.
Bình Dương, ngày 8 tháng 7 năm 2026
MQ